กลายเป็นอุทาหรณ์ด้านสุขภาพที่ทำให้หลายคนต้องหันกลับมาสำรวจพฤติกรรมการดื่มน้ำของตัวเอง หลังหญิงสาวชาวไต้หวันวัยเพียง 20 ปี ต้องเข้ารับการรักษาในโรงพยาบาลด้วยอาการปวดเอวด้านขวาและมีไข้ ก่อนแพทย์ตรวจพบความผิดปกติของไตอย่างรุนแรง เมื่อตรวจอย่างละเอียดกลับพบว่าภายในไตข้างขวามีก้อนนิ่วสะสมอยู่เป็นจำนวนมาก จนท้ายที่สุดทีมแพทย์ต้องผ่าตัดนำออกมามากกว่า 300 ก้อน

เรื่องราวดังกล่าวได้รับการเปิดเผยจากโรงพยาบาลฉีเหม่ย (Chi Mei Medical Center) ในเมืองไถหนาน ประเทศไต้หวัน เมื่อเดือนธันวาคม 2023 โดยผู้ป่วยใช้นามสมมติว่า “เสี่ยวอวี้” หญิงสาววัย 20 ปีที่มีพฤติกรรมไม่ชอบดื่มน้ำเปล่า แต่กลับชื่นชอบเครื่องดื่มชงจากร้าน โดยเฉพาะชานมและเครื่องดื่มที่มีการเติมน้ำตาล ซึ่งเธอมักเลือกดื่มแทนน้ำเปล่าในชีวิตประจำวัน
พฤติกรรมที่ดูเหมือนไม่มีอะไรผิดปกติในสายตาของหลายคน กลับกลายเป็นประเด็นสำคัญที่แพทย์นำมาใช้เตือนถึงความเสี่ยงจากการได้รับน้ำไม่เพียงพอ เพราะการดื่มเครื่องดื่มที่มีรสชาติอร่อยอาจทำให้บางคนละเลยการดื่มน้ำเปล่า และไม่ได้ใส่ใจว่าร่างกายได้รับของเหลวในปริมาณเหมาะสมหรือไม่
ตามรายงานของสำนักข่าว Central News Agency หรือ CNA ของไต้หวัน เสี่ยวอวี้เริ่มมีอาการปวดบริเวณเอวด้านขวา ร่วมกับมีไข้ จึงตัดสินใจเดินทางไปยังแผนกฉุกเฉินของโรงพยาบาลฉีเหม่ยเพื่อเข้ารับการตรวจรักษา ในช่วงแรกอาการปวดอาจทำให้คิดถึงปัญหาทั่วไปเกี่ยวกับกล้ามเนื้อหรือกระดูก แต่ผลการตรวจกลับเผยให้เห็นความผิดปกติที่รุนแรงกว่านั้น
แพทย์ตรวจด้วยเครื่องอัลตราซาวนด์และพบว่าไตข้างขวามีภาวะบวมน้ำอย่างรุนแรง ซึ่งเป็นสัญญาณว่าระบบระบายปัสสาวะอาจมีปัญหา นอกจากนี้ ผลตรวจเลือดยังพบระดับเม็ดเลือดขาวสูงกว่าปกติ ซึ่งอาจสัมพันธ์กับการติดเชื้อหรือการอักเสบภายในร่างกาย ทำให้ทีมแพทย์ต้องตรวจเพิ่มเติมเพื่อประเมินความรุนแรงของอาการโดยเร็ว
หลังพบความผิดปกติ แพทย์จึงส่งผู้ป่วยเข้ารับการตรวจด้วยเครื่องเอกซเรย์คอมพิวเตอร์ หรือ CT Scan เพื่อให้เห็นตำแหน่งและจำนวนของก้อนนิ่วได้อย่างละเอียด ผลตรวจสร้างความตกใจให้กับทีมรักษา เพราะบริเวณกรวยไตข้างขวามีก้อนนิ่วจำนวนมากสะสมอยู่ภายใน โดยนิ่วแต่ละก้อนมีขนาดประมาณ 0.5-2 เซนติเมตร และกระจายอยู่ในระบบทางเดินปัสสาวะ
พญ.หรือ นพ.หลินไฉหยาง (林才揚) แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านระบบทางเดินปัสสาวะของโรงพยาบาลฉีเหม่ย อธิบายว่าผู้ป่วยรายนี้ไม่ได้มีเพียงนิ่วในไตเท่านั้น แต่ยังมีภาวะไตบวมน้ำและการติดเชื้อร่วมด้วย การรักษาจึงต้องให้ความสำคัญกับการควบคุมการติดเชื้อก่อน เนื่องจากการจัดการนิ่วในขณะที่ยังมีการติดเชื้ออาจเพิ่มความเสี่ยงต่อภาวะแทรกซ้อนที่เป็นอันตรายได้

ทีมแพทย์เริ่มต้นด้วยการให้ยาปฏิชีวนะเพื่อควบคุมการติดเชื้อ พร้อมใส่สายระบายน้ำปัสสาวะผ่านผิวหนังเข้าสู่ไต เพื่อช่วยระบายปัสสาวะที่คั่งอยู่และลดแรงดันภายในระบบทางเดินปัสสาวะ ขั้นตอนนี้มีความสำคัญอย่างยิ่ง เพราะเมื่อมีนิ่วอุดกั้นทางเดินปัสสาวะ ปัสสาวะอาจระบายออกได้ไม่สะดวก ส่งผลให้เกิดการคั่งและเพิ่มความเสี่ยงต่อการติดเชื้อ
หลังจากอาการติดเชื้อได้รับการควบคุมแล้ว ทีมแพทย์จึงวางแผนรักษานิ่วที่สะสมอยู่ภายในไตด้วยวิธีผ่าตัดนำก้อนนิ่วออกผ่านทางผิวหนัง หรือ Percutaneous Nephrolithotomy (PCNL) ซึ่งเป็นวิธีการรักษาที่ใช้เครื่องมือผ่านแผลขนาดเล็กเข้าไปยังไตโดยตรง เพื่อจัดการและนำก้อนนิ่วออกจากร่างกาย
ผลการผ่าตัดพบว่าสามารถนำนิ่วออกมาได้มากกว่า 300 ก้อน โดยก้อนนิ่วมีขนาดแตกต่างกัน บางก้อนมีรูปร่างกลมมนจนแพทย์เปรียบเทียบว่ามีลักษณะคล้ายซาลาเปาลูกเล็ก ๆ จำนวนของนิ่วที่พบถือเป็นเรื่องน่าตกใจ เพราะผู้ป่วยมีอายุเพียง 20 ปี แต่กลับมีนิ่วสะสมอยู่ในไตมากจนเกิดภาวะแทรกซ้อนและต้องเข้ารับการรักษาอย่างเร่งด่วน
ภายหลังการผ่าตัด อาการของเสี่ยวอวี้ค่อย ๆ ดีขึ้นและอยู่ในเกณฑ์คงที่ แพทย์เฝ้าติดตามอาการต่ออีกหลายวัน ก่อนอนุญาตให้กลับบ้าน อย่างไรก็ตาม ผู้ป่วยยังจำเป็นต้องติดตามสุขภาพไตและเข้ารับการตรวจตามนัด เพื่อประเมินการทำงานของไตและลดโอกาสเกิดนิ่วซ้ำในอนาคต
กรณีนี้จึงไม่ใช่เพียงเรื่องราวของหญิงสาวที่พบก้อนนิ่วจำนวนมากเท่านั้น แต่ยังเป็นตัวอย่างที่ทำให้เห็นความสำคัญของการดื่มน้ำอย่างเหมาะสม โดยเฉพาะคนที่ไม่ชอบน้ำเปล่าและเลือกดื่มเครื่องดื่มหวานแทนเป็นประจำ เพราะพฤติกรรมในแต่ละวันอาจส่งผลต่อสุขภาพของระบบทางเดินปัสสาวะได้มากกว่าที่คิด
หลังจากเหตุการณ์ของเสี่ยวอวี้ได้รับการเปิดเผย ประเด็นที่หลายคนให้ความสนใจมากที่สุดคือพฤติกรรมการดื่มชานมและเครื่องดื่มชงแทนน้ำเปล่า ซึ่งแพทย์นำมาเป็นข้อเตือนใจเกี่ยวกับความเสี่ยงของการเกิดนิ่วในไต อย่างไรก็ตาม การอธิบายเรื่องนี้จำเป็นต้องพิจารณาอย่างรอบด้าน เพราะไม่สามารถสรุปได้ว่าการดื่มชานมเพียงอย่างเดียวเป็นสาเหตุโดยตรงที่ทำให้หญิงสาวมีนิ่วมากกว่า 300 ก้อน
สิ่งสำคัญที่แพทย์ต้องการเน้นคือการได้รับน้ำไม่เพียงพอ เพราะเมื่อร่างกายได้รับของเหลวน้อย ปริมาณปัสสาวะอาจลดลงและมีความเข้มข้นสูงขึ้น สารบางชนิดที่ละลายอยู่ในปัสสาวะ เช่น แคลเซียม ออกซาเลต หรือกรดยูริก อาจมีโอกาสรวมตัวและตกผลึกได้ง่ายขึ้น เมื่อผลึกสะสมและขยายตัวต่อเนื่องก็อาจกลายเป็นก้อนนิ่วในไตได้
สำหรับคนที่ไม่ชอบดื่มน้ำเปล่าและมักเลือกเครื่องดื่มที่มีรสหวานแทน อาจเกิดปัญหาได้หลายด้าน โดยเฉพาะการได้รับน้ำตาลและพลังงานมากเกินความจำเป็น เครื่องดื่มประเภทชานม ชาผลไม้ และเครื่องดื่มชงสำเร็จจากร้านหลายชนิดมีการเติมน้ำตาลหรือส่วนผสมอื่น ๆ เพื่อเพิ่มรสชาติ หากดื่มบ่อยครั้งโดยไม่ควบคุมปริมาณ ก็อาจส่งผลเสียต่อสุขภาพโดยรวมได้
